19 °C
  • PL
  • EN
  • DE
×

Wyszukaj w serwisie

ADAM REMISZEWSKI – ostatni starosta przemyski II Rzeczypospolitej

aut. Tomasz Pudłocki, „Nasz Przemyśl”, wrzesień 2010 (Nr 72)

Obchodzona przez nas każdego roku tragiczna rocznica wybuchu II wojny światowej odbiła swoje piętno nie tylko na losach państwa polskiego, ale nade wszystko na życiu pokolenia, któremu przyszło ją przeżyć. Nierzadko – jak w przypadku Adama Remiszewskiego – pełniona funkcja publiczna spowodowała, że najeźdźcy niemiecki i radziecki niemal od razu przyczynili się do fizycznej eliminacji wybijających się przedstawicieli elity intelektualnej i urzędniczej.

Adam Honorat Remiszewski urodził się  4 stycznia 1889 r. w Łętowni koło Przemyśla, jako syn Kazimierza, szlachcica z terenów Ukrainy, który po utracie swego majątku pracował w dobrach książąt Sapiehów  w Łętowni, a następnie w Siedliskach koło Rawy Ruskiej. Adam pochodził z licznej rodziny – miał pięć sióstr i dwóch braci. Obaj bracia zginęli tragicznie: Leon,  11 VI 1918 r. od kul bolszewickich na Morzu Azowskim, Kazimierz – od kul kozackich pod Kielcami Edukacja Adama na poziomie szkoły średniej była dość skomplikowana. Kl. I i II w l. 1899/1900–1900/1901 ukończył w Gimnazjum im. Franciszka Józefa we Lwowie, kl. III w r. szk. 1901/1902  w V Gimnazjum we Lwowie, kl. IV w r. szk. 1902/1903 w VI Gimnazjum we Lwowie, po czym w l. 1903/1904–1906/1907 uczęszczał do I Gimnazjum w Przemyślu, gdzie zdał maturę 6 VI 1907 r. Podjął następnie studia prawnicze na Wydziale Prawa Uniwersytetu Lwowskiego w l. 1907/1908–1910/1911, uzyskując 22 I 1912 r. absolutorium.  23 X 1909 r. zdał egzamin historyczno-prawny, 17 VII 1913 zdał egzamin sądowy,  a 7 IV 1914 r. – egzamin z nauk politycznych. W czasie studiów dorabiał jako guwerner  u hrabiego Czosnowskiego, podróżując  z jego rodziną po Europie.

xxxx.jpeg

Swoją karierę administracyjną rozpoczął 15 VI 1914 r. jako praktykant konceptowy w Namiestnictwie we Lwowie. We Lwowie pracował bardzo krótko. Przeniesiono go bowiem już 18 VIII 1915 r. do pracy w Starostwie w Rawie Ruskiej, po czy mw 1918 r. w Grybowie. W międzyczasie podnosił swoje kwalifikacje zawodowe – w dn. 29 i 31 XII 1917 r. zdał we Lwowie pisemny i ustny egzamin z ustawodawstwa i postępowania administracyjno-politycznego. Generalny Delegat Rządu dla Galicji 30 VII 1919 r. przydzielił go na powrót do służby w starostwie w Rawie Ruskiej w charakterze koncypisty Namiestnictwa. Tam awansował wyżej – do stopnia urzędnika referendarskiego.  31 V 1922 r. mianowany został sekretarzem Województwa w VIII stopniu służbowym  (z pozostawieniem w dotychczasowym miejscu służbowym). 28 III 1923 r. przeniesiono go do VII stopnia służbowego. Za pracę przy pierwszym powszechnym spisie ludności RP w dn. 30 IX 1921 r. pełnioną w powiecie rawskim przyznano mu 10 III 1923 r. Odznakę Pamiątkową „Za Ofiarną Pracę”.

W Rawie Ruskiej założył rodzinę.  15 VI 1918 r. poślubił Julię Gardulską (ur.  w 1900 r. w Radomyślu koło Mielca),  z której doczekał się córki Barbary (ur. 4 XII 1919 r.) oraz syna Andrzeja Kazimierza (ur. 17 VIII 1925 r.).

Z Rawy Ruskiej 12 V 1927 r. Minister Spraw Wewnętrznych mianował go starostą w Strzyżowie. Jak pisał jego przełożony, starosta rawski Malinowski: „[…] z przyjemnością stwierdzam, że Pan bezstronnością i pełną poświęcenia pracą dla dobra ogółu zjednał sobie ogólne uznanie, szacunek  i sympatię tak u kolegów urzędowych jako też u wszystkich mieszkańców Rawy i powiatu. Ponieważ przeniesienie to z objęciem samoistnego stanowiska nastąpiło po myśli Pana, przeto życzę Mu, by na tym nowym stanowisku zjednał sobie taką sympatię, jaka Mu stąd towarzyszyć będzie”.

Już 17 XI 1927 r. Minister Spraw Wewnętrznych przeniósł go na stanowisko starosty przeworskiego, a 20 maja 1932 r. mianował go starostą przemyskim. Jako jeden z nielicznych starostów pełnił dłużej swoje stanowisko (rotacja zarówno  w okresie Austro-Węgier, jak i II RP była dość duża na tym stanowisku – nierzadko urząd ten był przepustką do „większego świata polityki”). Podobnie jak większość jego poprzedników był aktywnie zaangażowany na terenie powiatu nie tylko  w prace urzędowe, ale i społeczne, m.in.  w Okręgowym Związku Strzeleckim. Był prezesem Obwodu Powiatowego Ligi Morskiej i Kolonialnej.

Jego pracę, zaangażowanie i lojalną postawę wobec rządu sanacyjnego doceniały ówczesne władze. 11 XI 1933 r. został odznaczony „Złotym Krzyżem Zasługi”. Od  1 V 1934 r. przesunięto go do VI grupy płac, co równało się z podwyżką. 2 I 1935 r. został mianowany komisarzem egzaminacyjnym Komisji Egzaminacyjnej przy Urzędzie Wojewódzkim we Lwowie dla kandydatów na stanowiska administracyjne I kategorii.

W wolnych chwilach (które ze względu na liczne obowiązki służbowe pojawiały się rzadko) Remiszewski lubił słuchać radia (bardzo wówczas popularnego), polować  i grać w brydża.

Wraz z wybuchem II wojny światowej, ze względu na zbliżające się wojska niemieckie do miasta 10 IX 1939 r. otrzymał rozkaz wyjechania z Przemyśla. Zatrzymał się  u przyjaciół we Lwowie, p. Trzosów. Został aresztowany przez NKWD we Lwowie na ulicy, wskazany przez przemyskiego Żyda. Więziony był we Lwowie. Zamordowany został wiosną 1940 r., na podstawie decyzji Biura Politycznego KP(b) i naczelnych władz państwowych ZSRR z dn. 5 marca 1940 r. Jego symboliczny grób znajduje się na cmentarzu w Mielcu.

 Autor dziękuje Panom Andrzejowi Remiszewskiemu i Zdzisławowi Szelidze za udostępnienie materiałów pomocnych  w pisaniu tego biogramu.

×

Zapisz się do newslettera

Wyrażam zgodę na przetwarzanie moich danych osobowych zgodnie z ustawą o ochronie danych osobowych w celu przesyłania newslettera. Podanie moich danych osobowych jest dobrowolne, ale niezbędne do realizacji usługi. Jestem świadomy/ma iż mam możliwość ich poprawiania, żądania zaprzestania ich przetwarzania lub wniesienia sprzeciwu wobec ich przetwarzania. Administratorem danych jest Gmina Miejska Przemyśl z siedzibą Rynek 1, 37-700 Przemyśl