33.8 °C
  • PL
  • EN
  • DE
×

Wyszukaj w serwisie

Wspólnie kwestujemy na ratowanie zabytków przemyskich cmentarzy

Tradycja kwestowania przed przemyskimi cmentarzami sięga 1978 roku, kiedy to przy Towarzystwie Przyjaciół Przemyśla i Regionu powstała sekcja Społeczny Komitet Opieki nad Cmenatrzami Przemyskimi, któremu przewodniczył sędzia Antoni Rachwał. Niestety śmierć tego społecznika przerwała tę piękną i pożyteczną akcję i dopiero od 2005 roku rozpoczęło ją organizować Towarzystwo Ulepszania Miasta, a od 2007 roku Towarzystwo Przyjaciół Przemyśla i Regionu. W kweście 2014 w dniach 31 października - 2 listopada wezmą po raz kolejny udział: Prezydent Miasta Przemyśla, Posłowie na Sejm RP, Radni Rady Miejskiej, artyści i dziennikarze, pracownicy urzędów i instytucji kultury, nauczyciele i uczniowie przemyskich szkół, członkowie stowarzyszeń i fundacji. Szczególne słowa podziękowań składamy dotychyczasowym ofiarodawcom i wolontariuszom za pomoc w ratowaniu przemyskich cmentarzy.

„Tu spoczywa moje ciało do sądu/Jezusa/Lecz nie wiem gdzie się mieści nie/śmiertelna dusza/Więc kto spotka ten nagrobek i kto/w Boga wierzy/Będzie łaskaw za mą duszę zmówić/ trzy pacierzy: Choćbyś był niewierny/ Bądź tak miłosierny/ Dla Boga imienia/ Nie rusz mi kamienia/ Bo za wiek mój długi/ Tyle mej zasługi” – za Aleje Pamięci Przemyskie Cmentarze, Irena Zając, Towarzystwo Opieki nad Zabytkami Oddział w Przemyślu, Przemyśl 2004 r., s.42.

Cytat powyższy pochodzi z inskrypcji na kamiennym cokole, na którym wspiera się żeliwny krzyż usytuowany na polu nr 18 poświęcony nieznanej osobie. Nawiązanie do tej sentencji obrazuje nasze starania zmierzające do zachowania i konserwacji zabytkowych nagrobków Cmentarza Głównego. Z jednej strony działania te wywodzą się z sentymentu do odchodzących bliskich osób, z drugiej z Wiary, z trzeciej ze zwykłej staranności o zachowanie tych niezwykłych pamiątek dawnej kultury. Nagrobki wybudowane na przestrzeni ponad 150 lat stanowią dokument dawnej epoki, osób, które w nich żyły i stylu ich życia.

W roku 2014 Komitet Ochrony Starych Cmentarzy działający przy Towarzystwie Przyjaciół Przemyśla i Regionu, ze środków z kwesty 2013 r., z udziałem środków Podkarpackiego Wojewódzkiego Konserwatora Zabytków i Gminy Miejskiej Przemyśl, prowadził konserwację pięciu nagrobków usytuowanych na polach nr 16 i 18 oraz polu nr 1 i 10b.

Pole nr 1 – nagrobek w formie prostego prostopadłościanu, Felicji Hieronimowej księżnej Lubomirskiej, zm. 1930 r., właścicielki Bakończyc oraz wielu okolicznych wsi, m.in. Pikulic, Nehrybki, Rożubowic


Pole nr 10b – nagrobek Klotyldy z Rollów Weinigerowej, kurierki Rządu Narodowego uczestniczki powstania styczniowego w 1863 r., zm. 1908 r.


Pole nr 16 – nagrobek Ludwiny Neusserowej zm. 1868 r. i Roberty z Neusserów Pragłowskiej zm. 1883 r.  w formie charakterystycznej płaczki – żałobnicy odzianej w antyczną szatę z dzieckiem płaczącym u jej stóp. Nagrobek jest sygnowany przez Pawła Eutelego – wieloletniego współpracownika lwowskiego warsztatu rzeźbiarskiego braci J. i A. Schimserów.


Pole nr 18 – nagrobek Jana Konrada Adelmana zm. w 1883 r., który był z zawodu sędzią, działaczem społecznym, pierwszym prezesem Przemyskiego Towarzystwa Dramatycznego.


Pole nr 18 – „grób familijny” rodziny Neurwirth z II połowy XIX w., w formie obelisku zwieńczonego krzyżem, ustawionego na profilowanych kamiennych płytach otoczonych żeliwną balustradą.

W roku przyszłym – 2015 – ze środków, jakie dzięki Państwa hojności zbierzemy w trakcie trwania tegorocznej kwesty, zamierzamy wykonać prace przy kolejnych nagrobkach pola nr 19, 18 i 16, usytuowanych w pobliżu kaplicy, nie tylko cennych ze względów konserwatorskich, ale również osób zasłużonych dla Miasta i Regionu. W ten sposób zamierzamy „przekazać” Przemyślanom kolejną część kwater starej przemyskiej nekropolii.

JPGNULL

JPGNULL